Ticaret Bakanlığı’ndan Denetimlerde Dijitalleşme ve TAREKS Vurgusu

Ticaret Bakanlığı’ndan Denetimlerde Dijitalleşme ve TAREKS Vurgusu

Ticaret Bakanlığı Ürün Güvenliği ve Denetimi Genel Müdürü Hakkı Karabörklü, ithalat ve ihracatta uygulanan dijital denetim sistemi TAREKS (Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi) hakkında açıklamalarda bulundu. Türk malı imajının korunması ve AB standartlarına uyumun öncelikli hedef olduğunu belirten Karabörklü, sistemin ticareti aksatmadan güvenli ürünlerin ülkeye girişini sağladığını ve yerli üreticiyi haksız rekabete karşı koruduğunu ifade etti. TAREKS üzerinden günlük ortalama 60 bin başvuru değerlendirilirken, yapay zeka destekli süreçlerle denetimlerin daha hızlı ve şeffaf yürütüldüğü kaydedildi.

TAREKS İstatistikleri ve Öne Çıkan Bulgular

Genel Müdür Karabörklü, 2026 yılı ilk çeyrek verileri ışığında denetim süreçlerine dair şu detayları paylaştı:

• Artan Dijital Kullanım: 2026 itibarıyla TAREKS’te kayıtlı aktif firma sayısı 130 bine, aktif kullanıcı sayısı ise %48 artışla 32 bine yükseldi.

• İthalat Denetimleri: 2026’nın ilk çeyreğinde sanayi ürünleri için yapılan 1,3 milyon başvurunun %10,4’ü fiili denetime tabi tutuldu. Uygunsuz ürün tespit oranı ise bir önceki yıla göre artarak %3,2 seviyesine ulaştı.

• En Güvensiz Ürün Grupları: Denetimlerde en fazla uygunsuzluğa rastlanan ürün grupları sırasıyla oyuncaklar, araç parçaları ve tüketici ürünleri oldu. Özellikle oyuncak grubundaki %4’lük uygunsuzluk oranının, çocuk güvenliği adına daha sıkı denetimleri zorunlu kıldığı belirtildi.

• İhracatta Kalite Kontrolü: Tarım ürünlerinin yurt dışındaki imajını korumak amacıyla, 2026’nın ilk çeyreğinde yapılan 74 milyar dolarlık ihracat başvurusunun riskli görülen %26’sı denetlendi; uygunsuz bulunan %4,2’lik kısma geçit verilmedi.

Karabörklü, uygunluk belgesine sahip ve teknik düzenlemelere uygun üretilmiş ürünlerin denetim süreçlerinden çok daha hızlı geçtiğini hatırlatarak, uygunsuz ürün getiren firmalar üzerinde yoğunlaşan risk esaslı bir model uyguladıklarını sözlerine ekledi.